Slaapwandelend de catastrofe tegemoet

TROUW VRIJDAG 6 DECEMBER 2019

Weer nieuwe rapporten. In een waarschijnlijk nog lang niet eindigen- de reeks van alarme- rende rapporten over de opwarming van de aarde. De toezeg- gingen die landen tot nu toe hebben ge- daan zijn volstrekt onvoldoende om het doel, opwarming ruim beneden de twee graden, te realiseren. Ten aanzien van die toezeggingen stellen we nog eens vast dat we het doel met de nu in gang gezette maatregelen niet gaan halen.

De Engelse historicus Christopher Clark beschreef de aanloop naar de Eerste Wereldoorlog in een boek met de titel ‘De slaapwandelaars’. Hij be- schrijft daarin hoe de verschillende mo- gendheden ieder voor zich de stappen hebben gezet die zij vanuit hun per- spectief gerechtvaardigd vonden om hun nationale belangen en hun bondge- nootschappen te beschermen. Als slaap- wandelaars die zich niet bewust waren van de realiteit en van de consequenties van hun besluiten, stevenden ze af op de grootste catastrofe die tot dan toe Europa had getroffen.

artikel trouw

Verleidelijk

Wat zich nu ontvouwt is een vergelijk- baar scenario. Net als toen zeggen alle partijen dat ze een catastrofe willen vermijden. Net als toen wijst iedereen naar de andere partij: die moet zich terughoudend opstellen. Net als toen wil niemand zijn eigen belang en positie relativeren. En net als toen bagatelliseert men de gevolgen.

Elk jaar wordt de opgave om de op- warming van de aarde beneden de twee graden te houden moeilijker. Elk jaar moeten we meer maatregelen nemen, waarna blijkt dat die niet genomen zijn, waarna de opgave voor het daaropvol- gend jaar weer groter wordt. Wie kijkt naar de feitelijke ontwikkeling, vindt weinig reden voor vertrouwen dat het nog goed zal komen.

Het is verleidelijk om je vast te hou- den aan de rapporten zoals die van vorige week, waarin staat dat het nog kan als we maar tijdig de juiste en voldoen- de maatregelen nemen. En het is geruststellend om politici te horen zeg- gen dat het klimaat topprioriteit is, zo- als de nieuwe Europese Commissie vorige week. Maar elk jaar wordt de toon van de VN-rapporten alarmerender en elk jaar klinken de geruststellende woorden van politici holler. Het lijkt steeds realistischer om ervan uit te gaan dat de klimaatcatastrofe zich zal voltrekken.

Anders dan bij de Eerste Wereldoorlog zal er geen moment aan te wijzen zijn waarop de klimaatcatastrofe uitbreekt. Toen waren het de loopgraven die iedereen hardhandig deden ontwaken in een verschrikkelijke nieuwe realiteit. Nu zullen we nog wel even blij- ven slaapwandelen.